شبکه بهداشت و درمان فردیس

زندگینامه امام موسی کاظم، امام هفتم شیعیان

نام: موسى‏ بن جعفر 

كنیه: ابو ابراهیم، ابوالحسن، ابوالحسن اوّل، ابوالحسن ماضى، ابوعلى و ابواسماعیل.

القاب: كاظم، صابر، صالح، امین و عبدالصالح.

ولادت امام موسی کاظم (علیه السلام)

 

حضرت موسی بن جعفر (ع) مشهور به امام موسی کاظم (ع) امام هفتم شیعیان، در بیستم ماه ذی الحجه سال ۱۲۸ هجری قمری، در قریه ابواء( بین مکه و مدینه) دیده به جهان گشود. بعضی مکان تولد ایشان را مدینه دانسته اند.

در مورد تاریخ تولد امام کاظم علیه السلام اختلاف است؛ طبری میلاد ایشان را در ذی الحجه و طبرسی آنرا در ۷ صفر دانسته است. پدر بزرگوارشان امام صادق علیه السلام، امام ششم شیعیان و مادر مهربان مکرمه اشان، حمیده کنیزی از اهل مغرب یا اندلس (کشور اسپانیا) بوده است.

 

دوران امامت امام موسی کاظم (ع)

موسی بن جعفر، بعد از شهادت امام جعفر صادق علیه السلام در سال ۱۴۸ قمری  در ۲۰ سالگی به امامت رسید.

دوران امامت امام موسی کاظم (ع) با پادشاهی چهار تن از خلفای عباسی همزمان بود. حدود ۱۰ سال از امامت او در حکومت منصور( ۱۳۶- ۱۵۸ق)، ۱۱ سال در حکومت مهدی عباسی( ۱۵۸- ۱۶۹ق)، یک سال در خلافت هادی عباسی( ۱۶۹- ۱۷۰ق) و ۱۳ سال در حکومت هارون(۱۷۰- ۱۹۳ق) سپری شد. مدت امامت موسی بن جعفر ۳۵ سال بود و با شهید شدن وی در سال ۱۸۳ق امامت به فرزندش، امام رضاعلیه السلام انتقال یافت.

 

اخلاق و فضائل امام موسی کاظم علیه السلام

امام موسی کاظم (ع) را به علت کنترل خشم خویش دربرابر بدرفتاری دیگران، کاظم و به دلیل عبادتِ بسیار، عبد صالح لقب داده اند. باب الحوائج هم از القاب اوست و مردم مدینه امام موسی کاظم (ع) را زَیْنُ المُجتَهدین( زینت تلاش گران) می نامیدند.

امام کاظم (ع) به علت حلم و بردباری دربرابر تجاوزکاران و فرونشاندن خشم و غضب خویش به « کاظم» ملقب بود. خریدن غلام و آزاد ساختن غلام یكى از برنامه هاى عبادتى امام موسی کاظم(ع) بوده است به حدى كه در مدت عمر خویش بیش از هزار نفر را خریدارى و در راه خدا و جلب رضایت و خشنودى او آزاد ساخته است.

امام موسی كاظم علیه السلام در علم و تواضع و مكارم اخلاق و كثرت صدقات و بخشش و جوانمردی ضرب المثل بود. بدان و بداندیشان را با عفو و احسان بیكران خود تربیت می فرمود.

شب ها به صورت ناشناس در كوچه های مدینه می گشت و به مستمندان كمك می كرد. صرار( كیسه ها) موسی بن جعفر در مدینه مشهور بود و درصورتی که به كسی صره ای میرسید بي‌نياز می گشت معذلك در اطاقی كه نماز می گذارد جز بوریا و مصحف و شمشیر چیزی نبود.

 

گزیده ای از سخنان گهربار حضرت:

امام کاظم ‌علیه السلام:

ثَلاثٌ مُوبِقاتٌ: نَکثُ الصَّفَقَةِ و تَرکُ السُّنَّةِ و فِراقُ الجَماعَةِ؛

سه چیز تباهى مى‌آورد: پیمان شکنى، رها کردن سنّت و جدا شدن از جماعت.

* عَونُکَ لِلضَّعیفِ أفضَلُ الصَّدَقَةِ؛

کمک کردن تو به ناتوان، بهترین صدقه است.

* لَو کانَ فِیکُم عِدَّةُ أهلِ بَدرٍ لَقامَ قائمُنا؛

اگر به تعداد اهل بدر (مؤمن کامل) در میان شما بود، قائم ما قیام می‌کرد.

* لَیسَ مِنّا مَن لَم یُحاسِب نَفسَهُ فی کُلِّ یَومٍ؛

کسى که هر روز خود را ارزیابى نکند، از ما نیست.

* ما مِن شَى‌ءٍ تَراهُ عَیناکَ إلّا و فیهِ مَوعِظَةٌ؛

در هر چیزى که چشمانت مى‌بیند، موعظه‌اى است.

* مَن کَفَّ غَضَبَهُ عَنِ النّاسِ کَف َّ اللَّهُ عَنهُ عَذابَ یَومِ القِیامَة؛

هر کس خشم خود را از مردم باز دارد، خداوند عذاب خود را در روز قیامت از او باز می‌دارد.

* إذا کانَ ثَلاثَةٌ فی بَیتٍ فَلا یَتَناجى‌ إثنانِ دونَ صاحِبِهِما فَإنَّ ذلِکَ مِمّایَغُمُّهُ؛

هر گاه سه نفر در خانه ‌اى بودند، دو نفرشان با هم نجوا نکنند؛ زیرا نجوا کردن، نفر سوم را ناراحت می‌کند.

* إیّاکَ أن تَمنَعَ فی طاعَةِ اللَّهِ فَتُنفِقُ مِثلَیهِ فی مَعصِیَةِ اللَّهِ؛

مبادا از خرج کردن در راه طاعت خدا خوددارى کنى، و آن‌گاه دو برابرش را در معصیت خدا خرج کنى.

* لاتُذهِبِ الحِشمَةَ بَینَکَ و بَینَ أخیکَ وَأبْقِ مِنها فَإنَّ ذَهابَها ذَهابُ الحَیاءِ؛

مبادا حریم میان خود و برادرت را (یکسره) از میان ببرى؛ چیزى از آن باقى بگذار؛ زیرا از میان رفتن آن، از میان رفتن شرم و حیا است.

* أبلِغ خَیراً و قُل خَیراً ولا تَکُن أمُّعَةً؛

خیر برسان و سخن نیک بگو و سست رأى و فرمان‌برِ هر کس مباش.

* المُصیبَةُ لِلصّابِرِ واحِدَةٌ و لِلجازِعِ اثنَتانِ؛

مصیبت براى شکیبا یکى است و براى ناشکیبا دوتا.

* الصَّبرُ عَلَى العافِیَةِ أعظَمُ مِنَ الصَّبرِ عَلَى البَلاءِ؛

شکیبایى در عافیت بزرگ‌تر است از شکیبایى در بلا.

ومن الله التوفیق

روابط عمومی شبکه بهداشت و درمان شهرستان فردیس)