دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی البرز

شبکه بهداشت و درمان فردیس

emam
جهش تولید با مشارکت مردم
11 شهریور 1405 English
bg

بسمه تعالی

آیین‌نامه ارزیابی شرکت‌ها و موسسات دانش‌بنیان

(مصوب کارگروه مورخ 02/11/1400)

 

فصل1: مقدمه و تعاریف

مقدمه:

براساس ماده (3) آیین‌نامه اجرایی قانون حمایت از شرکت‌ها و موسسات دانش‌بنیان و تجاری‌سازی نوآوری‌ها و اختراعات، مصوب هیئت محترم وزیران به شماره 141602/ت46513هـ مورخ 21/8/91، آیین‌نامه حاضر برای ارزیابی شرکت‌ها و موسسات دانش‌بنیان به تصویب «کارگروه ارزیابی و تشخیص صلاحیت شرکت‌ها و موسسات دانش‌بنیان و نظارت بر اجرا» رسید.

 تعاریف:

1. قانون: قانون حمایت از شرکت‌ها و موسسات دانش‌بنیان و تجاری‌سازی نوآوری‌ها و اختراعات

2. شرکت: شرکت یا مؤسسه‌ خصوصی یا تعاونی که تمامی مراحل قانونی ثبت شرکت‌ها را در داخل کشور به اتمام رسانده باشد.

3. کارگروه: کارگروه «ارزیابی و تشخیص شرکت‌ها و موسسات دانش‌بنیان» موضوع ماده (3) آیین‌نامه اجرایی «قانون حمایت از شرکت‌ها و موسسات دانش‌بنیان و تجاری‌سازی نوآوری‌ها و اختراعات»

4. شرکت دانش‌بنیان: شرکت یا مؤسسه خصوصی یا تعاونی است که به منظور هم‌افزایی علم و ثروت، توسعه اقتصاد دانش محور، تحقق اهداف علمی و اقتصادی (شامل گسترش و کاربرد اختراع و نوآوری) و تجاری‌سازی نتایج تحقیق و توسعه (شامل طراحی و تولید کالاها و خدمات) در حوزه فناوری‌های برتر و با ارزش افزوده فراوان و بر اساس معیارهای مورد نظر این آیین‌نامه، به تأیید کارگروه می‌رسد.

5. سامانه: درگاه الکترونیکی متمرکزی است که اطلاعات شرکت‌های متقاضی، جهت بررسی در آن وارد می‌شود.

6. کارگزاران: به آن دسته از افراد، نهادها، سازمان‌ها و شرکت‌ها اطلاق می‌شود که به منظور ارزیابی شرکت‌ها و موسسات دانش‌بنیان، توسط دبیرخانه کارگروه انتخاب می‌شوند.

7. نمونه آزمایشگاهی: نمونه اولیه­ای از محصول است که در محیط آزمایشگاهی کارکردهای اصلی محصول نهایی را داشته باشد و شرکت تلاش می­کند با انجام آزمایش­ها و طراحی­های بیشتر، اشکالات آن را برطرف کند، اگرچه ممکن است هنوز محصول نهایی ساخته نشده باشد.

8. فهرست کالاها و خدمات دانش‌بنیان: فهرستی که بعنوان محصولات در حوزه فناوری­های برتر و با ارزش افزوده بالا و پیچیدگی فنی بالا، به تصویب کارگروه می‌رسد.

9. کالاها و خدمات دانش‌بنیان با فناوری در سطح 1 و سطح 2: محصولات در فهرست کالاها و خدمات دانش‌بنیان (و خارج از آن)، بسته به میزان پیچیدگی فنی و سطح فناوری در آنها، به دو دسته کالاها و خدمات دانش‌بنیان با فناوری در سطح 1 یا سطح 2 طبقه بندی می‌شوند. کالاها و خدمات با فناوری در سطح 2، مشمول معافیت مالیاتی نمی­شوند.

10. درآمد عملیاتی: درآمد ناشی از فروش کالاها یا خدمات شرکت­ها که در ردیف­های «فروش خالص»، «درآمد ناخالص پیمانکاری/ ارایه خدمات» و «سایر درآمدهای عملیاتی» در صورت سود و زیان اظهارنامه مالیاتی شرکت‌ها، درج می­شود.

 

فصل2 : معیار‌های ارزیابی «شرکت‌ها» و «کالاها و خدمات» دانش‌بنیان

کالاها و خدمات ارایه شده از سوی شرکت متقاضی باید همه معیارهای مندرج در ماده (1) را داشته باشد. همچنین شرکت‌های متقاضی نیز باید معیارهای یکی از مواد (3) تا (6) را احراز نمایند.

 

ماده 1- معیارهای کالاها و خدمات دانش‌بنیان مورد تایید

1-1- سطح فناوری: کالاها و خدمات باید در حوزه فناوری­های بالا یا متوسط به بالا باشند به این معنا که دانش فنی طراحی و ساخت نمونه‌ی آزمایشگاهی یا دانش فنی فرآیند تولید محصول به دلیل پیچیدگی فنی:

1- به سختی قابل کپی‌برداری بوده و کسب آن از موانع اصلی ورود شرکت‌های دیگر به بازار باشد.

2- نیازمند تحقیق و توسعه قابل توجه توسط تیم فنی خبره، برای کسب آن باشد.

3- منجر به ایجاد خواص یا کارکردهای پیچیده‌ای در محصول شده باشد.

تبصره 1- با توجه به میزان پیچیدگی دانش فنی، کالا یا خدمت حائز معیارهای بند 1-1، بعنوان کالاها و خدمات دانش‌بنیان با فناوری در سطح 1 یا سطح 2، طبقه بندی می‌شوند.

تبصره 2- خدمات زیر، بعنوان خدمات دارای معیار بند 1-1، پذیرفته می­شود:

الف- خدمات جانبی «نصب، تعمیر و نگهداری تخصصی» مرتبط با «کالا یا خدمت حائز معیارهای ماده 1 و ساخته شده توسط شرکت متقاضی»

ب- خدمات ارایه شده با استفاده از «تجهیزات یا فرآیندهای با فناوری در سطح 1، حائز معیارهای ماده 1 و ساخته شده توسط شرکت متقاضی»

1-2- مرحله تولید: کالاهای ارایه شده،‌ باید در حال تولید بوده یا حداقل در حد نمونه آزمایشگاهی (با قابلیت بررسی فنی)‌ ساخته شده باشند، همچنین خدمات، باید دارای اسناد فروش باشند.

1-3- طراحی مبتنی بر تحقیق و توسعه: شرکت باید طراحی اساسی و قابل توجهی مبتنی بر فعالیت­های تحقیق و توسعه مطابق با پیوست (1)، حداقل در یکی از موارد زیر انجام داده باشد:

الف- طراحی زیرسیستم اصلی[1] کالا و خدمت

ب- طراحی یکپارچه‌سازی کالا و خدمت

ج- طراحی فرآیند (یا تجهیزات) تولید کالا و خدمت، مشروط به پیچیده بودن این فرآیند (یا تجهیزات) تولید

ماده 2- معیارهای شرکت‌های دانش‌بنیان

شرکت‌های‌ دانش‌بنیان موضوع این آیین‌نامه شامل دسته­های زیر می‌باشند:

الف- نوپا نوع 1

ب- نوپا نوع 2

ج- تولیدی نوع 1

د- تولیدی نوع 2

 

ماده 3- شرکت‌های دانش‌بنیان «نوپا نوع 1»

شرکت­های نوپا که دارای اظهارنامه مالیاتی سال مالی گذشته خود نیستند یا دارای درآمد عملیاتی در اظهارنامه مالیاتی سال مالی گذشته خود نیستند، در صورتی که حداقل یک «کالا یا خدمت یا فرآیند تولید یا تجهیز تولید» با فناوری در سطح 1 را حداقل در حد نمونه آزمایشگاهی و مشروط به دارا بودن همه معیارهای ماده (1)، ساخته و ارایه نمایند، بصورت شرکت «نوپا نوع 1» تایید می­شوند.

 

ماده 4- شرکت‌های دانش‌بنیان «نوپا نوع 2»

شرکت­های نوپا که دارای اظهارنامه مالیاتی سال مالی گذشته خود نیستند یا دارای درآمد عملیاتی در اظهارنامه مالیاتی سال مالی گذشته خود نیستند، در صورتی که حداقل یک «کالا یا خدمت یا فرآیند تولید یا تجهیز تولید» با فناوری در سطح 2 را حداقل در حد نمونه آزمایشگاهی و مشروط به دارا بودن همه معیارهای ماده (1)، ساخته و ارایه نمایند، بصورت شرکت «نوپا نوع 2» تایید می­شوند.

 ماده 5- شرکت‌های دانش‌بنیان «تولیدی نوع 1»

شرکت‌های متقاضی که در اظهارنامه سال مالی گذشته خود دارای درآمد عملیاتی هستند، در صورتی که حداقل (25) درصد از این درآمد، ناشی از فروش کالاها یا خدمات با فناوری در سطح 1 و حائز همه معیارهای ماده (1) باشد، بصورت شرکت «تولیدی نوع 1» تایید می­شوند.

 ماده 6- شرکت‌های دانش‌بنیان «تولیدی نوع 2»

شرکت‌های متقاضی که در اظهارنامه سال مالی گذشته خود دارای درآمد عملیاتی هستند، با دارا بودن یکی از شرایط بندهای 6-1 یا 6-2، بصورت شرکت «تولیدی نوع 2» تایید می­شوند:

6-1- شرکت، حداقل یک «کالا یا خدمت یا فرآیند تولید یا تجهیز تولید» با فناوری در سطح 1 یا سطح 2 را حداقل در حد نمونه آزمایشگاهی و مشروط به دارا بودن همه معیارهای ماده (1)، ساخته و ارایه نماید.

6-2- شرکت مجری حداقل یک پروژه «مهندسی، پیمانکاری و ساخت» (EPC) باشد، مشروط به اینکه حداقل (10) درصد از قیمت قراردادهای پروژه ناشی از بخش‌های حائز همه معیارهای ماده (1) باشد.

تبصره- در مورد شرکت‌هایی که در اظهارنامه مالیاتی سال مالی گذشته خود دارای درآمد عملیاتی بالایی باشند، لازم است حداقل (3) درصد از این درآمد، ناشی از کالاها، خدمات، فرآیند تولید یا تجهیزات تولید با فناوری در سطح 1 یا سطح 2 و حائز همه معیارهای ماده (1)، باشد. شرکتهایی که حائز شرایط این تبصره نباشند، براساس پیوست (2) این آیین‌نامه ارزیابی می­شوند.

 

ماده 7- شرکت‌های «مستعد دانش‌بنیان (نوع3)»

شرکتهای مستعدی که حائز معیارهای این آیین‌نامه نباشند ولی در صورت ارائه فرصت و حمایت امکان کسب آنها را داشته باشند، در صورت احراز معیارهای ارزیابی ذکر شده در پیوست (2) این آیین‌نامه، بصورت شرکت مستعد دانش‌بنیان (نوع 3) تایید می­شوند.

 

ماده 8-  تمامی محصولات شرکت‌های دانش‌بنیان نوع 2 و مستعد دانش‌بنیان(نوع 3) و نیز محصولات با سطح فناوری 2 در شرکت­های نوع 1، مشمول استفاده از معافیت مالیاتی نمی‌باشند.

تبصره- شرکت­های موضوع این ماده، در صورت احراز شرایط مصوبات کارگروه در مورد اعطای اعتبار مالیاتی به شرکت‌های دانش­بنیان، مشمول دریافت اعتبار مالیاتی تحقیق و توسعه می­شوند.

 

ماده 9- ضوابط اجرایی

9-1- شرکت­های ارایه دهنده خدمات تجاری‌سازی، باید دارای درآمد عملیاتی در اظهارنامه مالیاتی سال مالی گذشته خود باشند. شرکت­های ارایه دهنده خدمات شتابدهی کسب و کار، فضای کار اشتراکی و توسعه‌گری فضای نوآوری، از این قاعده مستثنا هستند. همچنین در مورد شرکت‌های حوزه سرمایه‌گذاری دانش‌بنیان، دارا بودن اظهارنامه مالیاتی سال مالی گذشته (حتی بدون درآمد عملیاتی)، کفایت می­نماید.

9-2- شرکتهای وابسته به سازمان­ها و نهادهای دولتی یا عمومی غیردولتی یا شبه دولتی، بسته به میزان مالکیت این سازمان­ها و نهادها در شرکت، عدم تایید یا صرفا بصورت شرکت نوع 2 یا مستعد دانش بنیان تایید می­شوند. ارزیابی مالکیت این شرکت­ها، براساس دستورالعمل پیوست (3) این آیین‌نامه انجام می‌شود.

9-3- چنانچه شرکت‌های دانش‌بنیان، متقاضی استفاده از انواع حمایت‌ها برای توسعه محصول جدید دانش‌بنیان باشند، محصول جدید آنها در صورت داشتن قابلیت فنی و برنامه تحقیق و توسعه، بدون ارائه نمونه آزمایشگاهی تایید می­گردد.

9-4- دبیرخانه کارگروه می­تواند کالاها یا خدمات قبلی شرکت­ها -که اکنون شرکت در حال توسعه یا تولید آنها نیست- را  مورد تایید قرار ندهد.

9-5- تاییدیه دانش‌بنیان شرکت­ها برای استفاده از مزایای قانون، برای شرکت­های نوع 1  و «مستعد دانش‌بنیان» به مدت (2) سال و برای شرکت‌های نوع 2  به مدت (3) سال بوده و تمدید این زمان، منوط به ارزیابی و تایید مجدد شرکت است.

تبصره- تاییدیه دانش‌بنیان شرکت‌هایی که قبلا تایید شده­اند، تا زمان مشخص شدن نتیجه ارزیابی مجدد تمدید شده و همچنان می‌توانند از مزایای قانون استفاده کنند.

9-6- دبیرخانه کارگروه می­تواند شرکت‌های تایید شده را بر مبنای معیارهای این آیین‌نامه و سایر مصوبات کارگروه، بصورت دوره­ای در کمتر از زمان (2) سال، مورد ارزیابی قرار داده و بعد از مشخص شدن نتیجه ارزیابی، اقدامات لازم برای عدم تایید یا تغییر نوع تایید شرکت‌ها را به عمل آورد.

9-7- درصورت عدول شرکت از معیارهای مندرج در این آیین‌نامه در هر زمان، آن شرکت امکان استفاده از تسهیلات مورد نظر قانون را از دست خواهد داد و دبیرخانه کارگروه می­تواند اقدامات لازم را برای عدم تایید یا تغییر نوع تایید شرکت‌هایی که دارای معیارهای این آیین‌نامه نباشند، به عمل آورد.

9-9- پروندة شرکت‌هایی که در عمل به تعهدات خود دارای سابقه سوء هستند (در زمینه تسهیلات، حمایت‌ها، مالیات، بیمه و ...)، طبق دستورالعمل پیوست (4) بررسی خواهد شد.

9-10- حمایت‌های مورد نظر قانون، صرفا برای توسعه و تولید کالاها و خدمات دانش‌بنیان تأییدشده خواهد بود.

9-11- شرکت‌های تایید شده، جهت استفاده از هر یک از حمایت‌ها و تسهیلات مد نظر قانون، باید معیارهای خاص مورد نظر برای آن نوع حمایت‌ها و تسهیلات را نیز احراز نمایند.

9-12- حمایت‌هایی که به هر دسته از شرکت‌ها تعلق می‌گیرد، از سوی کارگروه یا سایر مراجع ذی‌صلاح تعیین می‌شود.

9-12- در صورت هرگونه تخلف شرکت در استفاده از حمایت‌های قانون برای مقاصد دیگر، ضمن محرومیت از استفاده مجدد از این حمایت‌ها، مشمول مجازات‌های موضوع ماده (11) قانون نیز می‌باشد.

9-13- پس از ورود اطلاعات توسط شرکت‌های متقاضی در سامانه، دبیرخانه کارگروه آنها را برای کارگزاران مربوطه ارسال می‌کند. نتایج بررسی کارگزاران، توسط دبیرخانه کارگروه برای تصمیم‌گیری نهایی به کارگروه ارجاع می‌شود.

9-14- شرکت‌های متقاضی موظف به ارایه تعهدنامه دارا بودن نظام­ نامه مالی می­باشند.

9-15- صورت‌های مالی شرکت‌های متقاضی، حسب مورد (بر مبنای مصوبه دبیرخانه کارگروه) باید به تأیید حسابرسان رسمی (موسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران) برسد.

9-16- پرونده شرکت‌هایی که برخی از معیارهای این آیین‌نامه را احراز نمی‌کنند در موارد خاص به پیشنهاد اعضای کارگروه یا دبیرخانه کارگروه، در کارگروه مورد بررسی قرار می‌گیرد.

9-17- دبیرخانه کارگروه می­تواند براساس بند 1-1 ماده (1)، «فهرست کالاها و خدمات دانش‌بنیان» را اصلاح و به روز رسانی نماید.

9-18- شرکت­های متقاضی که نسبت به نتیجه ارزیابی اعتراض دارند، لازم است درخواست خود را به همراه دلایل و مستندات لازم، به دبیرخانه کارگروه ارسال نمایند.

این آیین‌نامه در (9) ماده و (5) تبصره در جلسه مورخ 02/11/1400 کارگروه به تصویب رسید و جایگزین نسخه­های قبلی این آیین‌نامه و «شیوه‌نامه معیار‌های کالاها/خدمات دانش‌بنیان برای بررسی کالاها/خدمات در کارگزاران ارزیابی شرکت‌‌های دانش‌بنیان» مصوبه کارگروه مورخ 31/3/93، و «مصوبه ارزیابی شرکتها و موسسات دانش‌بنیان نوع 3» مورخ 11/11/99 و سایر مصوبات مغایر با این آیین‌نامه در کارگروه می‌شود و تمامی نسخه‌های قبلی این آیین­نامه­، شیوه­نامه‌‌ها و مصوبات مذکور، از درجه اعتبار ساقط می­گردد.

 

پیوست (1): معیارهای طراحی مبتنی بر فعالیت‌های تحقیق و توسعه

به منظور احراز شرط بند 1-3 ماده (1) (طراحی مبتنی بر تحقیق و توسعه)، شرکت باید طراحی اساسی و قابل توجهی[2]، حداقل در یکی از موارد زیر انجام داده باشد:

الف-زیرسیستم اصلی[3] کالا و خدمت

ب- یکپارچه‌سازی کالا و خدمت (فعالیت‌های صرفا مونتاژ، مشمول این بند نیست)

ج- فرآیند (یا تجهیزات) تولید کالا و خدمت، مشروط به پیچیده بودن این فرآیند (یا تجهیزات) تولید

بندهای «الف»، «ب» و «ج»، باید براساس یک یا ترکیبی از روش­های زیر، انجام شده باشد:

1- طراحی داخلی: طراحی صورت­گرفته، مبتنی بر ایده و فعالیت­های تحقیق و توسعه شرکت، انجام شده باشد.

2- مهندسی معکوس: طراحی صورت گرفته، مبتنی بر فعالیت­های تحقیق و توسعه بر روی مهندسی معکوس محصولی که قبلا توسط افراد یا شرکت‌های دیگر تولید شده است، انجام شده باشد.

3- انتقال فناوری به همراه ایجاد تغییرات اساسی: شرکت ابتدا دانش فنی را از طریق انتقال فناوری از مجموعه­های بیرون از شرکت (از طریق خرید لیسانس، کلید در دست، خرید تجهیزات، دریافت آموزش از شرکت‌های دارنده دانش فنی و...) وارد کرده است، و در ادامه با انجام تحقیق و توسعه و طراحی، موفق به ایجاد تغییرات اساسی در محصول یا فرآیند (تجهیزات) پیچیده تولید، شده است.

در تمامی موارد 1 تا 3، لازم است شرکت به دانش فنی و منطق طراحی (know-why)، دست یافته و مسلط باشد.

تبصره 1- در صورتی که طراحی مبتنی بر تحقیق و توسعه، توسط افراد اصلی شرکت قبلا در مجموعه دیگری (از جمله دانشگاه‌ها، مراکز پژوهشی و سایر شرکت‌ها) یا توسط تیم مشاوران فنی فعلی شرکت، انجام شده باشد و شرکت نیز بر دانش فنی و منطق طراحی (know-why) مسلط باشد، بند 1-3 مورد تایید خواهد بود.

تبصره 2- به منظور حمایت از همکاری­های فناورانه، در صورتی که شرکت دانش فنی محصولی با فناوری در سطح 1 را از طریق انتقال فناوری از مجموعه‌های داخل کشور وارد کرده ولی تغییرات اساسی در محصول یا فرآیند (تجهیزات) تولید آن نداده است، در صورت تسلط شرکت بر بخشی از دانش فنی و منطق طراحی (know-why) و دارا بودن سایر شرایط آیین­نامه، محصول می­تواند بعنوان محصول با فناوری در سطح 2، مورد تایید قرار گیرد.

 

پیوست (2): معیارهای ارزیابی شرکت‌ها و موسسات مستعد دانش‌بنیان (نوع 3)

1- مقدمه

به منظور حمایت از شرکت­های مستعدی که در صورت ارائه فرصت و حمایت­های لازم، امکان کسب معیارهای شرکت‌ها و موسسات دانش‌بنیان را دارند، نوع جدیدی از شرکت­ها با عنوان شرکت­های مستعد دانش‌بنیان (نوع 3)، با شرایط این پیوست ایجاد می­شود.

 

2- تعاریف

آیین­نامه: آیین‌نامه ارزیابی شرکت­ها و موسسات دانش‌بنیان مصوب کارگروه

محصول: شامل کالا یا خدمت است.

 

3- شرکت­های مشمول مستعد دانش‌بنیان (نوع 3)

شرکت­های مستعد دانش‌بنیان (نوع 3)، با دارا بودن معیارهای ارزیابی این پیوست به مدت (2) سال تایید می‌شوند. این شرکت­ها شامل گروه‌های زیر می­باشند:

الف- شرکت‌های در مسیر تکمیل دانش فنی یک محصول دانش­بنیان

ب- شرکت‌هایی که دارای محصول دانش‌بنیان هستند اما همه‌ی تاییدیه‌ها یا آزمون‌های معتبر تاییدکننده محصول را کسب نکرده‌اند

پ- شرکت‌های تولیدکننده محصول غیردانش‌بنیان که قابلیت تولید محصول دانش‌بنیان را دارند

ت- شرکت­های فعال در زمینه تعمیر اساسی محصولات دانش­بنیان پیچیده

ث- شرکتهای مجری پروژه‌های «مهندسی، پیمانکاری و ساخت» (EPC)

ج- شرکت‌های با درآمد عملیاتی بالا که نسبت فروش ناشی از محصول دانش‌بنیان به درآمد عملیاتی شرکت، کمتر از (3) درصد است

چ- شرکت­های مستقر در مناطق کمتر برخوردار

ح-شرکتهای فعال در حوزه علوم انسانی، خلاق و صنایع فرهنگی

خ- شرکتهای فعال در پارک‌ها و مراکز رشد علم و فناوری

 

 4- معیار‌های ارزیابی شرکت‌های مستعد دانش‌بنیان (نوع 3)

1-4- شرکت‌هایی که در مسیر تکمیل دانش فنی یک محصول دانش­بنیان هستند، در صورت دارا بودن شرایط زیر تایید می‌شوند:

1-1-4- محصول حائز معیارهای ماده (1) آیین‌نامه غیر از بند 1-3 آن (شرط طراحی مبتنی بر تحقیق و توسعه) باشد و بجای بند مذکور، بخش‌هایی از دانش فنی پیچیده را کسب کرده و دارای نیروی انسانی متخصص در زمینه محصول باشد.

2-4- شرکت‌های دارای محصول دانش‌بنیان که هنوز تاییدیه‌ها یا سایر آزمون‌های معتبر تاییدکننده محصول خود را دریافت نکرده‌اند، در صورت دارا بودن شرایط زیر تایید می­شوند:

1-2-4- محصول مورد نظر حائز بند 1-3 ماده (1) آیین‌نامه (شرط طراحی مبتنی بر تحقیق و توسعه) می‌باشد ولی بندهای 1-1 (شرط سطح فناوری) یا 1-2 (شرط مرحله تولید) ماده مذکور، به علت نقص تاییدیه­ها یا آزمون­های مورد نیاز، قابل احراز نیست.

2-2-4- محصول دارای نتایج آزمون‌های اولیه تاییدکننده محصول از آزمایشگاه‌های معتبر دیگر یا تاییدیه عملکرد از کارفرما باشد.

3-4- شرکت‌های تولیدکننده محصول غیردانش‌بنیان که قابلیت تولید محصول دانش‌بنیان را دارند، در صورت دارا بودن شرایط زیر تایید می­شوند:

1-3-4- محصول مورد نظر حائز شرط بند 1-1 ماده (1) آیین‌نامه (شرط سطح فناوری) باشد و قابلیت فنی شرکت برای دستیابی به این محصول، از طریق سنجش دانش فنی شرکت بر روی محصولات فعلی شرکت قابل احراز باشد.

2-3-4- شرکت برنامه‌ای برای تولید محصول دانش­بنیان جدید ارائه نموده و این برنامه به تایید دبیرخانه کارگروه برسد.

4-4- شرکت­های فعال در زمینه تعمیر اساسی محصولات دانش­بنیان پیچیده، در صورت دارا بودن شرایط زیر تایید می‌شوند:

1-4-4- محصول مورد تعمیر، حائز شرط بند 1-1 ماده (1) آیین‌نامه (شرط سطح فناوری) باشد و شرکت بر خدمات تعمیرات اساسی آن محصول، تسلط فنی داشته باشد.

2-4-4- شرکت در حال ساخت یکی از ماژول­های اساسی محصول مورد تعمیر باشد و این ماژول حائز شرط بند 1-1 ماده (1) آیین‌نامه (شرط سطح فناوری) باشد.

3-4-4- خدمت تعمیرات اساسی یا محصول مورد تعمیر، به فروش رسیده و توسط شرکت ضمانت/گارانتی شده باشد.

5-4- شرکتهای مجری پروژه‌های «مهندسی، پیمانکاری و ساخت» (EPC) ، در صورت دارا بودن شرایط زیر تایید می­شوند:

1-5-4- طراحی مفهومی، طراحی پایه یا طراحی تفصیلی حداقل یک پروژه اخیر شرکت، حائز شرایط ماده (1) آیین‌نامه باشد.

2-5-4- شرکت حداقل (10) درصد از قیمت قراردادهای پروژه مذکور در بند قبل را از محصولات تایید شده شرکت‎های دانش‌بنیان، تامین نموده باشد.

6-4- شرکت‌هایی که در اظهارنامه مالیاتی سال مالی گذشته خود دارای درآمد عملیاتی بالایی باشند، و کمتر از (3) درصد از این درآمد، ناشی از فروش کالاها، خدمات، فرآیند تولید با تجهیزات تولید دانش‌بنیان حائز همه معیارهای ماده (1) باشد، در صورت دارا بودن شرایط زیر تایید می­شوند:

1-6-4- دارای حداقل یک محصول  حائز شرایط ماده (1) آیین‌نامه بوده و محصول مذکور، برای فروش تولید شده و صرفاً کاربرد داخل شرکت نداشته باشد.

تبصره: در صورتی که شرکت شرط 4-6-1 را احراز نکند، می‌تواند با تاسیس یک شرکت زایشی فعال در زمینه محصول دانش‌بنیان شرکت، مورد ارزیابی قرار گیرد.

7-4- شرکت‌هایی که محل اصلی فعالیت آنها در مناطق کمتر برخوردار[4] است، در صورت دارا بودن شرایط زیر تایید می‌شوند:

1-7-4- شرکت دارای حداقل یک محصول حائز شرایط ماده (1) آیین‌نامه غیر از بند 1-1 آن (شرط سطح فناوری) باشد و بجای بند مذکور، محصول حائز سطح فناوری با یک درجه پیچیدگی فنی کمتر نسبت به سایر محصولات فهرست کالاها و خدمات دانش‌بنیان باشد.

8-4- شرکت‌های فعال در حوزه‌های علوم انسانی، خلاق و صنایع فرهنگی، در صورت دارا بودن شرایط زیر تایید می‌شوند:

1-8-4- شرکت دارای حداقل یک محصول حائز شرایط ماده (1) آیین‌نامه غیر از بندهای 1-1 و 1-3 (شرط سطح فناوری و طراحی مبتنی بر تحقیق و توسعه) بوده و بجای بندهای مذکور، دارای حداقل یک محصول با یک درجه پیچیدگی کمتر نسبت به فهرست کالاها و خدمات دانش‌بنیان باشد.

2-8-4- شرکت در زمینه محصول مورد اشاره، دارای نیروی انسانی متخصص بوده و ایجاد یا توسعه محصول یا فرآیند یا تجهیزات تولید آن، مبتنی بر دانش شرکت باشد.

9-4- شرکتهایی که محل اصلی فعالیت آنها در پارکها و مراکز رشد علم و فناوری دارای مجوز از وزارتین علوم، تحقیقات و فناوری یا بهداشت، درمان و آموزش پزشکی باشند، با دارا بودن مجوز فناوری مورد تایید از یکی از وزارتین و شرایط زیر، تایید می‌شوند:

1-9-4- شرکت حائز کلیه معیارهای آیین‌نامه غیر از بندهای 1-2 و 1-3 ماده (1) آیین‌نامه (شروط مرحله تولید و طراحی مبتنی بر تحقیق و توسعه) باشد و بجای این دو بند، دارای یک کالا با نمونه آزمایشگاهی در حال تکمیل (با قابلیت بررسی فنی) بوده و عدم وجود بند 1-3، ناشی از نواقص نمونه آزمایشگاهی باشد.

2-9-4- پارک و مرکز رشد محل استقرار شرکت، دارای نظام ارزیابی مورد تایید کمیته مشترک وزارتین و دبیرخانه کارگروه باشد.

 

5- ضوابط اجرایی

1-5- محصولاتی که شرایط این پیوست را داشته باشند، بعنوان محصولات دانش‌بنیان تایید می­شوند و حمایت‌های مورد نظر این پیوست، صرفا برای توسعه و تولید این محصولات ارایه خواهد شد.

2-5- شرکت‌های مستعد دانش‌بنیان (نوع 3)، مشمول حمایت­های بندهای (الف)، (هـ) و (و) ماده (3) قانون (از جمله معافیت‌ مالیاتی و معافیت حق بیمه قراردادها)، تسهیلات سربازی و تسهیلات واگذاری اراضی صنعتی نمی­شوند. بهره‌مندی از سایر حمایت­ها، با رعایت مصوبات کارگروه بلامانع است.

 3-5- دبیرخانه کارگروه می‌تواند شرکت­های مستعد دانش‌بنیان (نوع 3) را با توجه به معیارهای این پیوست، دسته­بندی نموده و پس از مشخص نمودن ضوابط ارزیابی هر دسته، ارزیابی آن­ها را آغاز نموده و اطلاع­رسانی به نهادهای حمایتی را براساس این دسته­بندی، انجام دهد.

تبصره: شرکت­های حائز معیارهای دانش‌بنیان نوع 1 و 2 آیین­نامه و واجد محصولات دارای شرایط این پیوست، صرفا با معرفی صندوق نوآوری و شکوفایی می‌توانند از مزایای این پیوست استفاده نمایند.

 

  پیوست (3): شیوه ارزیابی مالکیت شرکت‌ها و موسسات متقاضی

ماده 1- مجموعه‌ی «شرکت‌ها، موسسات و نهادهای دولتی» و «نهادها و موسسات عمومی غیردولتی در فهرست این ماده» و همچنین شرکت‌هایی که بیش از (50) درصد از مالکیت آنها متعلق به این دو مجموعه باشد، قابلیت تایید بعنوان شرکت دانش‌بنیان ندارند. براساس ‌قانون فهرست نهادها و موسسات عمومی غیردولتی مصوب 19/04/1373 و اصلاحات و الحاقات بعدی آن، فهرست «نهادها و موسسات عمومی غیردولتی» عبارتند از:

1. شهرداریها و شرکتهای تابعه آنان مادام که بیش از 50 درصد سهام و سرمایه آنها متعلق به شهرداریها باشد، 2. بنیاد مستضعفان و جانبازان انقلاب اسلامی، 3. هلال احمر، 4. کمیته امداد امام، 5. بنیاد شهید انقلاب اسلامی، 6. بنیاد مسکن انقلاب اسلامی، 7. کمیته ملی المپیک ایران، 8. بنیاد 15 خرداد، 9. سازمان تبلیغات اسلامی، 10. سازمان تأمین اجتماعی، 11. فدراسیونهای ورزشی آماتوری جمهوری اسلامی ایران ، 12. موسسه ‌های جهاد نصر، جهاد استقلال و جهاد توسعه زیر نظر جهاد سازندگی، 13. شورای هماهنگی تبلیغات اسلامی ، 14. کتابخانه حضرت آیت ‌الله مرعشی نجفی (‌قم)، 15. جهاد دانشگاهی، 16. بنیاد امور بیماریهای خاص، 17. سازمان دانش‌ آموزی جمهوری اسلامی‌ ایران، 18. صندوق بیمه روستاییان و عشایر، 19. صندوق تأمین خسارت‌های بدنی، 20. سازمان تعاونی مصرف کادر نیروهای مسلح (اتکا)، 21. کمیته ملی پارالمپیک جمهوری اسلامی ایران، 22. صندوق نوآوری و شکوفایی، 23. صندوق کارآفرینی امید.

تبصره 1- با استناد به تبصره (1) ‌قانون فهرست نهادها و موسسات عمومی غیردولتی مصوب 19/04/1373، در صورتی که واحد سازمانی بصورتی غیر از شرکت و برای مقاصد غیرتجارتی و غیرانتفاعی توسط یک یا چند موسسه و نهاد عمومی غیردولتی تأسیس و اداره شود و به نحوی مالکیت آن متعلق به یک یا چند موسسه یا نهاد عمومی غیر‌دولتی باشد، نیز بعنوان یکی از نهادها و موسسات فهرست این ماده در نظر گرفته می­شود.

تبصره 2- دبیرخانه کارگروه می‌تواند در احراز این ماده، صرفا سهامداران لایه اول را مد نظر قرار دهد.

تبصره 3- دبیرخانه کارگروه می‌تواند به منظور شناسایی «شرکت‌ها، موسسات و نهادهای دولتی» موضوع این ماده (از جمله بانک‌ها)، به اسامی شرکت­ها، موسسات و نهادهای مندرج در پیوست بودجه سنواتی هر سال، اکتفا نماید.

 ماده 2- با عنایت به رویکرد کلی قانون مبنی بر حمایت از شرکتهای خصوصی، و با توجه به مفاد ماده (2) قانون اصلاح مواد (۱)، (۶) و(7) از قانون اجرای سیاست‌های کلی اصل (۴۴) قانون اساسی (مصوب سال 1393)، به شرکتهایی که مجموع حداقل (40) درصد مالکیت مستقیم و غیرمستقیم سهام و کرسی مدیریتی (سهم در هیأت مدیره) آن‌ها متعلق به اشخاص حقوقی ذیل باشد، در صورت احراز همه معیارهای این آیین‌نامه، معافیت مالیاتی تعلق نخواهد گرفت و بصورت شرکت نوع 2 یا مستعد دانش بنیان تایید می‌شوند:

1- سازمان‌ها و نهادهای عمومی غیردولتی اشاره شده در ماده (1) این پیوست، 2- اشخاص حقوقی که مدیر آن از سوی مجموعه‌های حاکمیتی و دولتی تعیین می‌شود، 3- نهادها و سازمان‌های وقفی و بقاع متبرکه، 4- کلیه صندوق‌های بازنشستگی اعم از کشوری و لشکری و بنیاد‌های تعاون و صندوقهای ذخیره کارکنان، نظیر صندوق‌های بازنشستگی وابسته به دستگاههای اجرائی و وابسته به دستگاههایی که شمول قانون بر آنها مستلزم ذکر یا تصریح نام است، 5- نهادهای انقلاب اسلامی، 6- شرکتهای سرمایه گذاری عدالت استانی، 7- شرکتهای سرمایه گذاری متعلق به بانکهای دولتی، 8- سازمان‌ها و موسسات خیریه کشور، 9- نهادهای نظامی و انتظامی کشور.

 

پیوست (4): دستورالعمل بررسی سوء سابقه شرکت‌ها

 ماده1- شرکت‌هایی که سوء سابقه و تخلفات مکرر در عمل به تعهدات خود داشته‌اند (در زمینه تسهیلات، حمایت‌ها، مالیات، بیمه و ...)، از شمول بررسی در قالب این آیین­نامه خارج می‌باشند و اعضای کارگروه، مشخصات شرکت‌هایی را که در تعامل با آنها از انجام تکالیف قانونی و تعهدات خودداری کرده‌اند، در اختیار کارگروه قرار می‌دهند.

تبصره: صندوق نوآوری و شکوفایی از طریق اخذ اطلاعات از سایر نهادهای مالی، سابقه مالی شرکت‌های دارای سوء سابقه را استخراج و در اختیار کارگروه قرار می‌دهد.

ماده 2- در صورت تشخیص کارگروه، دبیرخانه کارگروه می‌تواند از سایر مراجع ذیربط نیز استعلام‌های لازم را دریافت دارد. دبیرخانه کارگروه می‌تواند برای این منظور از کارگزار یا کارگزاران معتمد و صاحب صلاحیت استفاده نماید.

ماده 3- در صورت اعتراض شرکت‌ها، دبیرخانه کارگروه بررسی و تصمیم‌گیری نهایی را انجام خواهد داد.

ماده 4- تاییدیه شرکت‌های دانش‌بنیان که تخلفات مکرر در عمل به تعهدات خود داشته باشند (تسهیلات مالی و حمایت‌ها)، لغو می‌شود.

 


[1] زیرسیستم‌ اصلی، بخش‌هایی از محصول است که علاوه بر دارا بودن شرط سطح فناوری (بند 1-1 ماده 1)، حداقل (30) درصد از قیمت فروش محصول، ناشی از آن بخش‌ها باشد.

[2] در مورد کالاها یا خدماتی که دارای شرط سطح فناوری در بند 1-1 ماده (1) هستند، طراحی انجام شده باید دارای پیچیدگی فنی باشد. همچنین در مورد تجهیزات بزرگ، ترکیبی از موارد الف، ب و ج نیز مورد قبول است.

[3] زیرسیستم‌ اصلی، بخش‌هایی از محصول است که علاوه بر دارا بودن شرط سطح فناوری (بند 1-1 ماده 1)، حداقل (30) درصد از قیمت فروش محصول، ناشی از آن بخش‌ها باشد.

 [4] مناطق کمتر برخوردار، شامل استان­هایی است که براساس آمار مرکز آمار ایران، جزو 10 استان با کمترین تولید سرانه (بدون نفت) کشور، باشند. شهرهای کمتر ‌برخوردار دیگر، به تشخیص کارگروه به این مناطق اضافه می‌شوند. بر اساس آخرین آمار مرکز آمار ایران، این 10 استان عبارتند از: سیستان و بلوچستان، کهگیلویه و بویراحمد، گلستان، کردستان، آذربایجان غربی، لرستان، خراسان شمالی، خراسان جنوبی، چهارمحال و بختیاری و ایلام.

منبع سایت : آیین‌نامه ارزیابی شرکت‌ها و موسسات دانش‌بنیان

  • 1404/07/28 - 08:32
  • - تعداد بازدید: 20
  • - تعداد بازدیدکننده: 20
  • زمان مطالعه : 14 دقیقه

هفته سلامت زنان / روز پنجم / خودمراقبتی در بحران

خودمراقبتی در بحران:

امروزه رفتارهای خودمراقبتی به منزله یکی از رفتارهای ارتقاءدهنده سلامت، توجه گسترده‌ای را به خود جلب کرده است. افزایش سواد سلامت جامعه درخودمراقبتی با در نظر گرفتن ابعاد جسمانی، روانی و اجتماعی آن بویژه در بحران ها، از اهمیت بالایی برخوردار است. خودمراقبتی در بحران شامل اقدامات کوچک و مستمری است که به حفظ سلامت در تمامی ابعاد کمک می نماید . در زمان بحران زنان نقش مدیریتی و مراقبتی مهمی در خانواده و جامعه ایفا می کنند که اهم آن شامل مدیریت سازماندهی و نگهداری اقلام ضروری، آموزش اعضای خانواده به ویژه کودکان در زمینه خودمراقبتی، مشارکت در شبکه‌های حمایتی محلی و فعالیت‌های اجتماعی، تسهیل ارتباطات و هماهنگی خانواده و جامعه، توانمندسازی و آموزش مهارت‌های مدیریت بحران می باشد.

الف) خودمراقبتی جسمی :

در بحران‌ها، حفظ سلامت جسمی، اساسی ‌ترین بخش خودمراقبتی محسوب میشود و برای حفظ آن رعایت نکات ذیل ضروری است:

  1. تغذیه سالم و منظم: تغذیه نقش موثری در سلامت جسم و روان دارد. به توصیه های زیر در استفاده از مواد غذایی توجه فرمایید :
  • وعده‌های غذایی سبک از غذاهای فاسد نشدنی، سالم و مغذی "غلات کامل، حبوبات و کنسروهای سالم- پروتئین حیوانی (تخم مرغ، گوشت)           و گیاهی (حبوبات، سویا، آجیل) در دسترس، در صورت عدم دسترسی به میوه و سبزی تازه، استفاده از میوه های خشک شده یا کنسروی"
  • پرهیز از مصرف مواد تحریک‌کننده مانند کافئین زیاد و الکل
  • پرهیز از انبار کردن مواد غذایی و خرید به اندازه نیاز خانواده
  • پرهیز از پرخوری و مصرف غذا متناسب با میزان تحرک و فعالیت بدنی.
  1. نوشیدن آب کافی: کم‌آبی بدن موجب خستگی و تحریک‌پذیری ذهنی می‌شود. . آب آشامیدنی سالم مصرف کنید و در صورت استفاده از آب معدنی، آن را در جای خنک و دور از نور آفتاب نگه دارید.
  2. انجام حرکات کششی یا نرمش در فضای امن: فعالیت بدنی موجب ترشح اندورفین و کاهش اضطراب می شو‌د.  انجام فقط ۲0–۳۰ دقیقه فعالیت فیزیکی در روز تاثیر چشمگیری در سلامتی  دارد.

4-  تنظیم خواب: اگرچه خواب کافی و منظم مهم‌ترین رکن سلامت روان بوده و باعث ترمیم مغز و کاهش اضطراب می‌شود. در شرایط بحران سعی کنید با تکنیک‌های آرام‌سازی مثل تنفس عمیق و درصورت امکان گوش کردن به موسیقی آرام ویا خواندن دعا و نیایش  قبل از خوا چند ساعتی خواب آزام داشته باشید.  .

5 - مصرف داروهای ضروری: اگر بیماری مزمن دارید، داروهای خود را منظم مصرف کنید.. در بحران‌های شدید، مراقبت های پیشگیری از بیماری‌ها (مثلاً واکسیناسیون، کنترل فشار خون) را فراموش نکنید.

6حفظ بهداشت فردی و محیطی: در زمان بحران، رعایت بهداشت شخصی مانند شستن دست ها، بهداشت قاعدگی، بهداشت دهان و دندان، تهویه، پاکسازی فضای زندگی به پیشگیری از بیماری‌ها کمک می‌کند.

ب) خودمراقبتی روانی :

بحران‌ها می‌توانند اضطراب، افسردگی و خشم را در فرد ایجاد کنند. مراقبت از ذهن و روان در زمان بحران مهم است. نقش زنان در حمایت‌های اجتماعی و روانی در بحران‌ها بسیار برجسته و چند وجهی است. به دلیل موقعیت اجتماعی، نقش‌های خانوادگی و توانمندی‌های خاص، زنان می‌توانند تأثیر عمیقی در تقویت تاب‌آوری جامعه و بهبود وضعیت روانی افراد داشته باشند.

  1. پذیرش احساسات: ترس، اضطراب، خشم یا اندوه در بحران‌ها، واکنش‌هایی طبیعی هستند. احساساتتان را بپذیرید و سرکوب نکنید. انکار یا سرکوب این احساسات نه تنها آن ها را از بین نمی برد، بلکه فشار روانی را افزایش می دهد. آگاهی از هیجان های که تجربه می شود و پذیرش آن ها، پایه ی بسیاری از درمان های روانشناختی است. می‌توانید با نوشتن روزانه احساسات یا صحبت با کسی که به او اعتماد دارید، احساس رهایی کنید.
  2. محدودسازی و مدیریت اخبار: دریافت مداوم اخبار، بویژه از منابع غیر رسمی، می‌تواند اضطراب و نگرانی را تشدید کند. روزانه حداکثر 30 تا۴۵ دقیقه اخبار را از منابع خبری معتبر دنبال کنید. مطالعه اخبار منفی قبل از خواب، باعث اضطراب و استرس و ایجاد اختلال در خواب می‌شود.  
  3. آرام سازی ذهن: اختصاص 5 تا 10 دقیقه تمرین روزانه مانند تنفس عمیق و تکنیک‌های آرام‌سازی جسم و ذهن [1]به پیشگیری از حمله‌های اضطرابی کمک می کند.
  4. مدیریت افکار منفی و تکرار جملات مثبت و حمایتی: یاد بگیرید افکار منفی را شناسایی و افکار مثبت یا واقع‌بینانه را جایگزین آن کنید. مثلاً به جای فکر «هیچ کاری درست پیش نمی‌رود»، بگویید: «این شرایط سخت است، اما من توانایی مدیریت بخشی از آن را دارم. من قوی هستم.این بحران هم می‌گذرد.در حال انجام بهترین کاری هستم که می‌توانم».
  5. حفظ نظم و ساختار روزانه: داشتن عادات روزانه مانند ساعت خواب، غذا، عبادت، مطالعه و... به فرد حس ثبات و کنترل می‌دهد که برای مقابله با بحران بسیار ضروری است.
  6. درگیر کردن ذهن با فعالیت‌های خوشایند: انجام کاری که به شما حس خوب می‌دهد، بسیار مهم است. کتاب خواندن، شنیدن موسیقی آرام، بازی با کودکان، نقاشی، نوشتن، باغبانی، آشپزی و...این فعالیت‌ها به بازیابی انرژی روانی کمک می‌کنند.
  7. صحبت با افراد مورد اعتماد: گفت ‌وگو درباره احساسات با خانواده یا دوستان نزدیک، باعث سبک شدن ذهن و کاهش فشار روانی می‌شود.
  8. دعا و معنویت: برای بسیاری از افراد، دعا، توکل، ذکر و مراقبه‌های دینی، منبعی برای آرامش و معنا یافتن در رنج‌هاست.
  9. جلوگیری از خودسرزنشی یا مقایسه خود با دیگران: واکنش افراد به بحران متفاوت است. خود را بابت احساس ضعف یا ناتوانی سرزنش نکنید.
  10.  مراقبت از کودکان و سالمندان: در بحران ها، کودکان و سالمندان نیازمند توجه ویژه هستند. صحبت با زبان ساده، مداخلات مبتنی بر بازی و ایجاد محیطی امن برای کودکان و مراقبت روانی مداوم برای سالمندان توصیه می شود.
  11.  درخواست کمک تخصصی در صورت نیاز: اگر علائم شدید روانی مانند اختلال خواب، افکار منفی مکرر، گریه‌های بی‌دلیل یا بی‌حوصلگی طولانی داشتید، حتماً از مشاور یا روانشناس کمک بگیرید. در حال حاضر خدمات روانشناسی زیادی به صورت حضوری یا تلفنی ارایه می شود. مراکز جامع سلامت، خطوط مشاوره تلفنی 1480 (بهزیستی)، ۴۰۳۰ (وزارت بهداشت) و ۱۲۳ (اورژانس اجتماعی) در دسترس هستند.

پ) خودمراقبتی اجتماعی:

تنها ماندن در بحران خطرناک است و حمایت اجتماعی قدرت مقابله را بالا می‌برد. بحران‌ها اغلب با افزایش خشونت خانگی همراه‌اند. زنان باید از حقوق قانونی، مراکز حمایتی و خدمات روانی–اجتماعی آگاه باشند. ایجاد محیط امن در خانه و جامعه، یکی از ارکان حیاتی خودمراقبتی و حفظ سلامت زنان است. در خصوص خودمراقبتی اجتماعی رعایت نکات ذیل توصیه می شود.

1- حفظ ارتباط با خانواده و دوستان: تنهایی موجب افزایش اضطراب می‌شود. در بحران، ارتباطتان را با خانواده، دوستان و اطرافیان، حفظ کنید. صحبت کردن درباره احساسات باعث کاهش فشار روانی می‌شود. حتی تماس کوتاه یا پیام‌های حمایتی می‌تواند حس تنهایی را کم کند.

2- همدلی و حمایت از دیگران: کمک به اطرافیان هرچند کار کوچکی باشد، احساس مفید بودن و معنای شخصی را تقویت می‌کند و اضطراب را کاهش می‌دهد. همچنین حضور در گروه‌های حمایتی آنلاین یا محلی با افراد مشابه، تجربه و راهکارهای جدید ارائه می‌دهددر صورت نیاز به کمک حرفه‌ای، مشاوره روانشناسی یا مشاوره تلفنی می‌تواند اضطراب را کاهش دهد.

3- دوری از گفتگوهای پراسترس یا شایعات : سعی کنید از افرادی که دائم اطلاعات منفی یا ترسناک منتشر می‌کنند فاصله بگیرید و مرزهای سالم برای ارتباطات خود تعیین کنید.

4- مدیریت رفتار با کودکان و سالمندان: در شرایط بحران، کودکان و افراد سالخورده نیاز به حمایت عاطفی بیشتری دارند. برای آن‌ها توضیحات ساده و آرامش‌بخش ارائه دهید.

5- اشتراک‌گذاری تجربیات مفید و اطلاعات حمایتی: اگر منابع اطلاعات حمایتی معتبر را در دسترس دارید با دیگران به اشتراک بگذارید. (مثلاً پناهگاه‌ها، مراکز امداد، کمک‌های روانی آنلاین)

 ت) خودمراقبتی فیزیکی در برابر عوامل محیطی ( برنامه ریزی برای شرایط اضطراری):

نباید فراموش کنیم که آمادگی فیزیکی قبل از بحران هم بخشی از خودمراقبتی است. در این خصوص رعایت نکات ذیل توصیه می شود.

    • آماده داشتن کیف اضطراری (مدارک شناسایی، آب، غذا، دارو، چراغ‌قوه، شارژر، لباس گرم و…)
    • دانستن مسیرهای خروج امن و محل‌های پناه گیری
    • یادگیری مهارت های کمک‌های اولیه و اقدامات لازم در حملات

عبور موفق از بحران، تنها متکی به منابع مادی نیست، بلکه نیازمند همبستگی، همدلی، آگاهی و اراده جمعی است. هر فرد با ایفای مسئولیت خود در حفظ سلامت خویش و دیگران، نقشی بنیادین در ساختن جامعه‌ای مقاوم، آگاه و آماده برای آینده‌ای نامطمئن ایفا می‌کند. خودمراقبتی زنان میانسال در بحران، یعنی یاد گرفتن هنر حفظ تعادل میان جسم، روان، اجتماع و معنویت.  اگر فقط به دیگران توجه کنند و خود را فراموش کنند، دچار فرسودگی می شوند. اگر فقط به خود توجه کنند و دیگران را نادیده بگیرند، احساس گناه یا فشار روانی خواهند داشتپس کلید اصلی، تعادل است.

 آموزش خودمراقبتی در بحران:

در روزهای پرتنش، آنچه ما را نجات می دهد، آگاهی، آرامش و آمادگی است. بحران هرچند نگران کننده باشد، اما اگر با دانش، همدلی، برنامه ریزی و عمل همراه شود، می توان با کمترین آسیب از آن عبور کرد. در شرایط بحران،کودکان، زنان و سالمندان آسیب پذیرتر هستند.

یکی از مولفه های کلیدی خودمراقبتی، آگاهی و ارائه آموزش هایی برای آمادگی در سه مرحله مهم "پیش از بحران، اقدمات فوری و حیاتی در هنگام حمله یا بحران، اقدامات پس از پایان بحران"  است  که به اختصار به هریک می پردازیم:

1.آموزش و آمادگی پیش از بحران :

الف: برنامه ریزی و تعیین مکان امن:

  • با اعضا خانواده درباره محل های امن خانه گفتگو کنید. این مکان ها ترجیحاً دور از پنجره ها، دیوارهای خارجی و وسایل شکستنی باشند.)مانند گوشه ی اتاق )
  • اگر ساختمان پناهگاه اختصاصی دارد، مسیر رفتن به آن جا را با خانواده تمرین کنید و در صورت داشتن زیر زمین، می توانید پناهگاه ساده ای در زیرزمین برای پناه گرفتن در شرایط بحران نظامی آماده کنید.
  • مشخص نمودن راه های ورود و خروج و علامت گذاری مسیرها با برچسب های رنگی در خانه می تواند مؤثر باشد.(خصوصاً برای سالمندان با اختلالات حافظه(
  • راه پله ها را خالی نگه دارید.

ب: تهیه و آماده سازی کیف اضطراری:

در مواقع بحران، داشتن یک کیف اضطراری آماده می تواند جان شما و خانواده تان را نجات دهد. این کیف باید حاوی وسایل ضروری برای حداقل ۳ روز (۷۲ ساعت) باشد.

لیست وسایل ضروری در کیف اضطراری:

  • کمک های اولیه: چسب زخم، باند، قیچی، الکل، بتادین، گاز استریل، پماد ضد گزش و سوختگی، داروهای شخصی (برای ۷ روز(، دستکش یکبار مصرف، ماسکروشنایی و ابزار:
  • روشنایی و ابزار: چراغ قوه، باتری اضافه،کبریت و فندک، چاقوی چندکاره، طناب
  • غذا و نوشیدنی:آب آشامیدنی (حداقل ۴ لیتر برای هر نفر( غذاهای کنسروی یا خشک با ماندگاری بالا، کنسرو بازکن، غذای کودک و شیر خشک در صورت نیاز
  • وسایل ارتباطی: رادیو کوچک با باتری اضافه، موبایل، شارژر و پاوربانک آماده استفاده، دفترچه شماره تلفن های ضروری و نقشه منطقه
  • لباسیک دست لباس گرم و راحت، پتو، دستکش، کلاه،کفش محکم
  • مدارک مهم: شناسنامه، کارت ملی، دفترچه بیمه، مدارک بانکی و اسناد مهم، مقداری پول نقد، کلید یدک خانه و سوییچ ماشین، یادداشتی از شماره های تماس ضروری
  • وسایل خاص: پوشک و لوازم نوزاد، پپوشک بزرگسال ،وسایل سرگرمی برای کودک، داروها و وسایل ویژه سالمندان یا بیماران، بهتر است سوابق بیماری و گروه خونی خود را به صورت مکتوب همراه داشته باشید.

نکات مهم:

  • بهتر است به جای یک کیف بزرگ، برای هر نفر یک کیف آماده کنید.
  • کیف ها را نزدیک در خروجی منزل یا داخل صندوق عقب خودرو قرار دهید.
  • حتما از کیف یا کیسه ی ضدآب استفاده کنید تا وسایل شما در برابر باران و رطوبت آسیب نبیند.
  • وسایل را هر چند وقت یک بار بازبینی و مواد تاریخ دار را تعویض کنید.

پ: آموزش مهارت های ضروری:

یادآوری علائم هشداردهنده حمله (مثل صدای آژیر یا انفجار): شکل آژیرها یا زنگ خطر را بشناسید.

آموزش صحیح نفس کشیدن و کنترل اضطراب: تمرین تنفس عمیق یا شمارش معکوس آرامش بخش (از 10 تا 1)

نحوه تماس با خانواده و اورژانس: همه اعضا خانواده باید شماره تلفن یکی از بستگان را حفظ باشند. محل مشخص برای تجمع بعد از حادثه را بدانند ( مثلا میدان، مسجد، مدرسه) همچنین باید محلی برای نصب پیام روی دیوار یا درخت برای اطلاع از وضعیت همدیگر مشخص کنید. شماره های تماس های اضطراری روی یک کارت به صورت درشت و خوانا برای کودکان و سالمندان درج گردد. نحوه استفاده از تلفن همراه به سالمندان آموزش داده شود.

به کودکان و سالمندانی که مشکل حرکتی دارند روش صحیح نشستن و پناه گرفتن را آموزش دهید و چند بار تمرین کنند.

۲ .اقدامات فوری هنگام حمله یا بحران:

 الف: واکنش سریع اما ایمن در تخلیه خانه و پناه گیری:

پناه گرفتن در موقعیت های مختلف: اولین اقدام حیاتی پیدا کردن پناهگاه امن در منزل، محیط کار یا فضاهای شهری است که می تواند جان شما را نجات دهد. پناه گرفتن در موقعیت های مختلف:

در خانه: اتاق داخلی بدون پنجره را انتخاب کنید. از رفتن به اتاق هایی با کاشی، شیشه یا وسایل تیز و سنگین مثل لوستر یا قاب عکس بزرگ، پرهیز کنید. روی زمین بنشینید.یا به صورت چمباتمه روی یک پهلو روی زمین بخوابید، گوش ها سر و گردن خود را با دست بپوشانید.

در فضای باز: در گودال یا پشت دیوار محکم پناه بگیرید.

در خودرو: ماشین را متوقف کنید، پیاده شوید، سپس در گودال یا پشت دیوار محکم پناه بگیرید.

در زمان انفجار: کنار دیوار داخلی پناه بگیرید.دهان خود را باز بگذارید.سر و گوش ها را با دست بپوشانید. در صورت وجود دود یا آتش از ماسک یا پارچه مرطوب جلوی دهان و بینی استفاده کنید. با این کارها احتمال قرارگرفتن در معرض ترکش و موج انفجار کاهش می یابد.

تخلیه منزل در شرایط اضطراری

  • برنامه تخلیه را از قبل تمرین کنید.
  • محل تجمع خانواده را از قبل مشخص کنید.
  • کیف اضطراری را با خود بردارید.
  • به کودکان، سالمندان و بیماران" افراد آسیب پذیر" کمک کنید. داروهای مهم و شخصی را حتمًا بردارید.
  • شیر گاز را ببندید و کنتور برق را قطع کنید.
  • با آرامش خارج شوید و در را قفل کنید.

۳- اقدامات پس از پایان خطر:

  • از محل حادثه فاصله بگیرید.
  • وضعیت جسمی و روحی خود و اعضا خانواده را بررسی کرده و در صورت نیاز با اورژانس تماس بگیرید.
  • اعضا خانواده را دلگرم کنید که شرایط بحرانی موقت است و درباره برنامه هایی مثل آمدن نیروهای امدادی یا کمک گرفتن شفاف توضیح دهید .
  • به علت آسیب احتمالی به محیط خانه (افتادن آوار و شیشه شکسته)، ... با احتیاط حرکت کنید و به سایر اعضا خانواده در صورت نیاز کمک کنید.
  • بررسی کنید شیر گاز بسته باشد و وسایل برقی آسیب ندیده باشند (جهت جلوگیری از آتش سوزی)
  • از تماس با اجسام مشکوک پرهیز کنید.
  • در حد توان به مجروحان کمک کنید .
  • از انتشار تصاویر ناگوار خودداری کنید.

نتیجه‌گیری :

زنان در بحران،  نقش مدیریتی و مراقبتی در خانواده و جامعه دارند. ارتقای آگاهی و اجرای اصول خودمراقبتی زنان، علاوه بر محافظت از سلامت جسم و روان ایشان به افزایش مقاومت و حفظ آرامش خانواده ها و جامعه در برابر پیامدهای بحران‌ کمک می کند. خودمراقبتی زنان در بحران،  نه تنها یک رفتار فردی، بلکه با عنایت به تعلیم این آموزه ها به سایر اعضای خانواده به ویژه کودکان ، بخشی از راهبرد کلان سلامت عمومی و سرمایه گذاری برای تاب آوری جامعه است. هفته سلامت زنان فرصتی ارزشمند است تا ضرورت سرمایه‌گذاری در آموزش و ترویج رفتارهای خودمراقبتی برای زنان بیش از پیش مورد توجه قرارگیرد

  • گروه خبری : آخرین اخبار و اطلاعیه ها,اخبار,اطلاعیه ها
  • کد خبر : 345145
کلمات کلیدی
ادمین شبکه بهداشت فردیس
خبرنگار

ادمین شبکه بهداشت فردیس

نظرات

0 نظر برای این مطلب وجود دارد

نظر دهید

تغییر اندازه فونت:

تغییر فاصله بین کلمات:

تغییر فاصله بین خطوط:

تغییر نوع موس:

تغییر نوع موس:

تغییر رنگ ها:

رنگ اصلی:

رنگ دوم:

رنگ سوم: